Kontakt
Teraz Poniedziałek, 14 września 2026
Janina Augustyńska
Znani z miasta

Janina Augustyńska — harcerka i żołnierz AK

Zbigniew Borkowski • 2 min czytania

Janina Zofia Augustyńska, ps. "Janina", była działaczką harcerską i żołnierzem Armii Krajowej, pełniła rolę sanitariuszki podczas Powstania Warszawskiego.

Dane osobowe
Imię i nazwiskoJanina Zofia Augustyńska (z domu Zielewicz)
Pseudonim"Janina"
Data urodzenia17 sierpnia 1920
Miejsce urodzeniaBydgoszcz
Data śmierci13 sierpnia 1944
Miejsce śmierciWarszawa
Rodzina
OjciecStanisław Zielewicz
MatkaMarianna z Matuszewskich
MążJędrzej Augustyński
Działalność
RolaHarcerka, żołnierz Armii Krajowej, sanitariuszka
UdziałPowstanie Warszawskie, batalion "Gustaw" (Zgrupowanie "Róg")
UpamiętnienieTablica na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kw. B-24)

Janina Augustyńska była harcerką i członkinią konspiracji, która w czasie powstania służyła jako sanitariuszka. Działała w strukturach Armii Krajowej i brała udział w walkach w Warszawie.

Życiorys i wykształcenie

Urodziła się w Bydgoszczy jako córka Stanisława Zielewicza, urzędnika kolejowego, i Marianny z Matuszewskich. W rodzinnym mieście ukończyła szkołę powszechną i uczęszczała do Żeńskiego Katolickiego Gimnazjum Humanistycznego, gdzie zdała maturę. W czasie nauki wstąpiła do harcerstwa, co wpłynęło na jej późniejszą działalność konspiracyjną.

Działalność konspiracyjna i aresztowanie

Po wybuchu wojny przyjechała do Warszawy w 1940 lub 1941 i podjęła pracę w konspiracji wraz z braćmi Stefanem i Bolesławem. W lutym 1942 została aresztowana razem z rodzeństwem; podczas rewizji w mieszkaniu znaleziono broń. Rodzeństwo było przesłuchiwane na Alei Szucha, a następnie osadzone na Pawiaku i na Serbii.

Latem 1943 wykupiono ją z Pawiaka. W tym czasie poślubiła Jędrzeja Augustyńskiego, harcmistrza Hufców Polskich.

Udział w Powstaniu Warszawskim i okoliczności śmierci

W czasie powstania pełniła obowiązki sanitariuszki w kompanii "harcerskiej" batalionu "Gustaw" Zgrupowania AK "Róg". Jej mąż służył w tej samej kompanii jako kwatermistrz w stopniu podporucznika.

Oboje zginęli 13 sierpnia 1944 na ulicy Kilińskiego w wyniku wybuchu niemieckiego pojazdu – nosiciela ładunków wybuchowych typu Ladungsträger Borgward IV. W powstaniu poległ także jej brat Stefan, pseudonim "Olcha", porucznik i zastępca dowódcy kompanii "Gertruda".

Upamiętnienie

Na tablicy pamiątkowej zbiorowej mogiły na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera B-24) widnieją imiona Jadwigi Augustyńskiej i Jędrzeja Augustyńskiego. Tablica upamiętnia ofiary walk w Warszawie związane z ich miejscem spoczynku.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodziła się Janina Augustyńska?
Urodziła się 17 sierpnia 1920 w Bydgoszczy.
Jaką rolę pełniła podczas Powstania Warszawskiego?
Pełniła rolę sanitariuszki w kompanii "harcerskiej" batalionu "Gustaw" Zgrupowania AK "Róg".
Jak zginęła Janina Augustyńska?
Zginęła 13 sierpnia 1944 na ulicy Kilińskiego w wyniku wybuchu niemieckiego pojazdu typu Ladungsträger Borgward IV.
Gdzie upamiętniono Janinę Augustyńską i jej męża?
Ich imiona widnieją na tablicy pamiątkowej zbiorowej mogiły na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, kwatera B-24.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Zbigniew Borkowski

Nazywam się Zbigniew Borkowski i w redakcji bydg.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Bydgoszczą: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również